Posljednjih dana svjedočili smo teškom oružanom sukobu između Tahriru-Šama (HTŠ) i novoformirane operativne sobe ”Budite postojani” koju predvodi organizacija Hurrasu-Din (HD) a koji je proizašao iz hapšenja tri odmetnuta HTŠ-ova zapovjednika koji su s pristalicama oformili nove jedinice, uzdrmali unutarnju ravnotežu HTŠ-a a potom napravili savez s Hurrasom.

Tahriru-Šam na putu je da prisilno raspusti pomenutu operativnu sobu, a posljednjim dekretom zabranjeno je formiranje novih jedinica i saveza koji su izvan centralne koalicije za odbranu Idliba ”Fethul-Mubin”. Prije svega, bitno je da pojasnimo pod kojim okolnostima je nastala organizacija Hurrasu-Din, koliko je snažna, kakav ima odnos s HTŠ-om te analiziramo njeno djelovanje te aktuelni oružani sukob s HTŠ-om.

Nastanak Hurrasu-Dina

U avgustu 2016. godine osnivač Džebhetun-Nusre Ebu Muhammed El-Dževlani obznanio je nezavisnost od El-Kaide te preimenovanje skupine u Džebhetu Fethu-Šam, čineći korak ka zbližavanju s ostalim revolucionalnim islamskim grupama u Siriji. Da, grupe su to prihvatile, uslijedio je viši nivo savezništva čijom zaslugom je izvršeno slamanje opsade grada Halepa, ali su se Ebu Humam el-Šami, dr. Sami el-Urejdi i nekoliko drugih nekada čelnih Nusrinih ljudi distancirali od tog postupka šure i centralne komande, nazivajući prekid veza s El-Kaidom velikom pogreškom čime su obustavili svoj daljnji rad s Dževlanijem.

U januaru 2017. godine Džebhetu Fethu-Šam s nekoliko savezničkih grupa formira današnji Tahriru-Šam (HTŠ) što je naišlo na kritike Ebu Humam el-Šamija i dr. Samija el-Urejdija. U konačnici, njih dvojica su u februaru 2018. godine okupili nekoliko nekadašnjih Nusrinih jedinica koje su iz istog razloga djelovale nezavisno, oformili su grupu Hurrasu-Din (Čuvari vjere) a za vođu je izabran palestinac Halid el-Aruri, viši pripadnik El-Kaide i bliska ličnost Ebu Musabu Zarkaviju koji je 2015. godine izašao iz zatvora u Iranu u kojem je bio oko 12 godine. Ova grupa potajno je lojalna vođi El-Kaide Ejmenu Zavahiriju. Halid el-Aruri ubijen je u Idlibu prije dvije sedmice u napadu američke bespilotne letjelice, a kormilo nad Hurrasom preuzeo je Ebu Humam el-Šami.

Djelovanje Hurrasu-Dina

Hurrasu-Din sastoji se od najmanje sedam jedinica čiji pojedinačan broj boraca varira od 150 do 300. Sve ove jedinice djelovale su pod okriljem Džebhetu-Nusre odnosno Tahriru-Šama, a sada su objedinjene pod jedan kišobran.

  • Džejš el-Melahim
  • Džejš el-Badia
  • Džejš el-Sahel
  • Saraja el-Sahel
  • Saraja al-Kabul
  • Džund ul-Šerija
  • Džemat Ansar al-Haq.

Hurrasu-Din sveukupno posjeduje oko 1500 boraca. To je manevarska grupa koja ne nadzire mnogo frontova, što joj daje mogućnost da se brzo prebacuje s jednog mjesta na drugo. Hurras je u posljednje dvije godine djelovao vrlo mudro, držao se dalje od unutarnjeg sukoba HTŠ-a i NLF-a (Ahraru-Šama) te je postepeno urušavao unutarnju ravnotežu HTŠ-a, podstičući HTŠ-ove borce i zapovjednike na pridruživanje. Ne samo to, kada je u pitanju sukob s režimom Hurras se ograničavao uglavnom na serije manjih ingimasi napada u periodu kada je na snazi bio tursko-ruski sporazum iz Astane i Sočija čime je povećavao snagu i zadobijao simpatije kod pripadnika ostalih grupa.

Razlozi sukoba Tahriru-Šama i Hurrasu-Dina

Ono što smo do sada mogli vidjeti, Hurrasu-Din je poprilično žestoka grupa s mnogo uspješnih akcija iza sebe, ali odbija koordinaciju i direktive Tahriru-Šama koji je dominantan u regiji. Te direktive poštuju sve grupe uključujući i NLF. Šta više, unutar Hurrasa postoji fetva kojom se zabranjuje vojni rad s HTŠ-om što je bio jedan od razloga da jedinica Ensaru-Tewhid napusti Hurrasovu prethodnu operativnu sobu ”I podstiči vjernike”.

Samoinicijativno djelovanje snaga okupljenih oku Hurrasu-Dina je prije nešto manje od mjesec dana isprovociralo seriju dvodnevnih ruskih zračnih udara u Džebelu-Zaviji.

Jedinica Ensaru-Tewhid je 3. maja ove godine objavila proglas u kojem kritizira Hurras zbog optužbi da se bori ”u koaliciji otpadničkih Turaka”, zatim zbog stava da je zabranjena saradnja s HTŠ-om te zbog slučaja krađe oružja Fejleku-Šama.

”Imajte na umu da mi ne tvrdimo da je zabranjeno ratovati u redovima Tahriru-Šama jer je to muslimanska frakcija koja ima ispravne stavove”, stoji u proglasu Ensaru-Tewhida.

14. juna ove godine na čelu s Hurrasom formirana je nova operativna soba ”Budite postojani” a u koju su ušle dvije nove jedinice, Tansiqiyat al-Džihad i Brigada al-Muqatilin al-Ansar, koje su svega prije par dana osnovali dva bivša zapovjednika Tahriru-Šama, Ebu Abd el-Eššida i Ebu Malik Šami.

Prema izvještajima, Tahriru-Šam optužio je Ebu Malika Šamija da je otuđio oko 20 miliona dolara kao i da je stvorio raskol među borcima te ga je u utorak uhapsio i zatvorio u centralni zatvor u Idlibu. Hurrasu-Din zbog sklopljenog saveza s njegovom jedinicom Muqatilin al-Ansar potom mobilizira snage i opsjeda zatvor, postavljajući punkove koji su blokirali saobraćaj do grada. Tahriru-Šam potom napada uporište Hurrasa, naselje Arab Saeed kod Idliba, te ga stavlja pod kontrolu, dok je u mjestu Al Jawg napravljen dogovor.

Tahriru-Šam sinoć je razoružao Hurrasovu savezničku jedinicu Tansiqiyat al-Džihad u zapadnom Halepu, a Hurrasu-Din danas je izvršio upad u vlastitu bazu (postrojenje za teško oružje) u Džisru-Šhughuru jer je lokalni vođa odbio poslati pojačanje protiv HTŠ-a.

Tahriru-Šam od Hurrasu-Dina zahtjeva uklanjanje svih kontrolnih tačaka i potčinjavanje centralnoj koaliciji za odbranu Idliba ”Fethul-Mubin”. Informacije s terena govore da Hurras polahko popušta pred HTŠ-ovim pritiskom, a opozicijski NLF je zbog svega u pripravnosti.

Uskoro više o razvoju situacije…

Ummet Press